Hiç düşündünüz mü ?  Kalbiniz ne kadar genç  veya kalp damar sağlığınız nasıl ? Bunu anlamak  ve detaylıca değerlendirmek için  dikkate almamız gereken bazı testler ve ölçüm parametreleri bulunuyor.   Bu konularda yapılan Framingham çalışması gibi- toplum çalışmaları da   bize bu kriterleri kullanarak ilerleyen yıllarda ya da mevcut durumda ne kadar risk taşıdığınızı gösteriyor.  Mesela bu kriterleri kullanarak 10 yıl içinde kişinin kalp krizi ya da inme  geçirme riskini ön görebiliyoruz.  Bu çalışmalardaki veriler,  diyabeti olmayan, herhangi bir kalp rahatsızlığı geçirmemiş olan ve başka bir damar problemi olmayan 30 ila 79 yaş aralığındaki kişiler üzerinden elde edilmiştir. Bu da risk faktörlerinin çok daha etkin olarak değerlendirilmesine imkan veriyor. Amerikan Kalp Birliği ve Amerikan Kardiyoloji Koleji, yetişkinlerde kardiyovasküler risk değerlendirmesi, riski azaltan yaşam tarzı değişiklikleri, yüksek kan kolesterolünün yönetimi ve artan vücut ağırlığının yönetimi için bir dizi kardiyovasküler önleme kılavuzu yayınlayarak toplumunda farkındalığı arttırmayı ve riskleri azaltmayı hedeflemektedir. Risk hesaplanmasının  amacı, bir referans noktası oluşturmak için ilk muayenede hastanın 10 yıllık  Aterosklerotik kalp-damar hastalıkları ( kalp krizi veya felç ) riskini tahmin etmektir.       Hangi faktörler bu riski belirlemede kullanılıyor ?  Kişinin yaşı , total kolesterol düzeyi, HDL kolesterol düzeyi,  ( veya BMI : Vücut kitle indeksi),  tansiyon değerleri,  tansiyon ilacı kullanıp kullanmadığı, diyabeti olup olmadığı , sigara içme durumu  riski belirlemede kullanılan önemli faktörlerdir. Riski hesaplarken her bir faktör farklı oranda katkı sağlamaktadır.   Bu çalışmadan çıkaracağımız önemli noktaları şöyle sıralayabiliriz. Yaş ilerledikçe risk artıyor.  Erkeklerde risk daha yüksek.  40 yaşından itibaren risk artmaya başlıyor.  Kolesterol yönünden baktığımızda  160 mg/dl nin üzerinde risk başlıyor. Yaş dağılımına baktığımızda 40 yaş altı grup en yüksek riski taşıyan grup oluyor. Örneğin 160 in üzerindeki bütün yüksek kolesterol düzeyleri için en yüksek riski bu 40 yaş altı grup taşıyor.   Yaş gruplarına baktığımızda  sigara içenlerde en yüksek riski 40 yaş altı grubu taşıyor.  Yaştan bağımsız olarak  HDL kolesterol 40 mg/ dl nin altındaysa risk artıyor.  Yüksek tansiyonu olan ve bunun için ilaç tedavisi görenlerde riskin  tedavi görmeyenlere göre daha yüksek olduğu görülüyor.    Bir örnek  üzerinden izah edecek olursak;    Total kolesterol 250 mg/dL, LDL 200  mg/dL , HDL  40 mg/dL kan değerlerine sahip 45 yaşında bir erkek, kolesterol düşürücü ilaç kullanıyor.  Ayrıca yüksek tansiyonu var ve bunun için de  ilaç kullanıyor. Aynı zamanda diyabeti var ve  aktif sigara içiyor.  Risk hesapladığımızda  10 yıl içinde kalp krizi ve felç geçirme riskinin   % 24  olduğunu görüyoruz. Aynı değerlere sahip kişi  sigara içmediğinde  bu kişide risk  % 8,6 ya düşmektedir.  Bu da bize sigaranın  bu değerlere sahip bir kişide  riski % 15,5 oranında arttırdığını göstermektedir. Yine aynı kişi sigara içen durumda fakat diyabeti olmadığında risk 14,9 a düşmektedir. Yani kişinin diyabetli olması  riski  % 10 arttırmaktadır.  Bu kişi kolesterol ve tansiyon ilaçları kullanan bir haldeyken sigara içmediğinde  ve diyabeti de olmadığı takdirde  riski tekrar  hesapladığımızda risk % 5 e kadar inmektedir. Buradan da anlaşılacağı üzere hem diyabet  durumu ve hem de  sigara içme 10 yıllık riski ciddi oranda arttırmaktadır.   Neler Yapmamız Gerekir ? Buradan çıkarmamız gereken önemli sonuçlar şunlardır: 1-Yaşınızdan bağımsız olarak kolesterol düzeyi 160 mg/dl ve altında olmalıdır. 2-HDL kolesterol 60 mg/dl ve üzeri olmalıdır. 3-Acilen sigarayı hayatınızdan çıkarmanızda büyük fayda vardır. 4-Kan şekeri dengesi çok önemlidir.  Bozulmalar varsa, insülin direnci ve diyabet durumunuz varsa  hemen tedbir alıp  profosyonel bir destekle beslenme ve yaşam alışkanlıklarınızı düzeltmenizde büyük fayda vardır. Ancak kesinlikle diyet yapmaya yönelmeyin.   5- Tansiyonunuzun normal sınırlarda olmasına dikkat edin.   6- Bütün bu problemlerin en temelinde bulunan kronik inflamasyonu  acilen çözmeniz sağlığınızda her yönden çok hızlı düzelmeler sağlayacaktır.